Tuna Mutis - Eiwitten tegen Bloedkanker

Spinoza te Paard 16-04-2013, deel II

In deel II van Spinoza te Paard spreekt Tuna Mutis. Kan het terugkeren van bloedkanker na stamceltransplantatie middels vaccinatie met eiwitstukjes van ‘minors’ voorkomen worden?

Els Goulmy - Eiwitten tegen Bloedkanker

Spinoza te Paard 16-04-2013, deel I

Leukemie wordt vaak behandeld door middel van stamceltransplantatie. Bij een kwart van de patiënten die een transplantatie hebben ondergaan komt de bloedkanker echter terug. NWO-Spinozalaureaat Els Goulmy ontdekte dat bepaalde eiwitten dit kunnen voorkomen.

Clara Belzer - Bacteriën in je buik

Spinoza te Paard, deel II

Wist u dat de bacteriën in de poep van pasgeboren baby’s kunnen voorspellen hoeveel een kind een maand later zal huilen? De miljoenen bacteriën die we allemaal met ons meedragen beïnvloeden allerlei processen in ons lichaam. Sommige maken ons ziek, andere ons beter, en de meeste zijn onschadelijk. Hoe werkt dit eigenlijk?

Willem de Vos - Bacteriën in je buik

Spinoza te Paard

Wist u dat de bacteriën in de poep van pasgeboren baby’s kunnen voorspellen hoeveel een kind een maand later zal huilen? De miljoenen bacteriën die we allemaal met ons meedragen beïnvloeden allerlei processen in ons lichaam. Sommige maken ons ziek, andere beter, en de meeste zijn onschadelijk. Hoe werkt dit eigenlijk? Daarover spreekt NWO-Spinozalaureaat Willem de Vos bij Spinoza te Paard.

Xander Tielens - Moleculen in de ruimte

Hoe zijn wij ontstaan? Dat is misschien wel de meest fundamentele vraag die een wetenschapper kan stellen. En ook een van de moeilijkste om te beantwoorden. Xander Tielens, hoogleraar fysica en chemie van de interstellaire ruimte, vermoedt dat PAK-moleculen weleens een belangrijke rol gespeeld kunnen hebben.

Annemieke Petrigani - Moleculen in de ruimte

Spinoza te Paard - deel 2

Hoe zijn wij ontstaan? Dat is misschien wel de meest fundamentele vraag die een wetenschapper kan stellen. En ook een van de moeilijkste om te beantwoorden. In deel 2 van dit Spinozadebat vertelt Annemieke Petrignani ons over de praktijk van het onderzoeken van moleculen in de ruimte. Daarna discussie samen met hoogleraar fysica en chemie, Xander Tielens en het publiek.

Voorspellende fossielen - Appy Sluijs

Spinoza te Paard - deel 2

Appy Sluijs, Veni-laureaat en lid van De Jonge Akademie, gaat in op de ‘broeikasperiode’ van 55 miljoen jaar geleden. Wat voorspelt deze voor onze toekomst?

Voorspellende fossielen - Jaap Sinninghe Damsté

De overblijfselen van micro-organismen kunnen ons veel vertellen over klimaatveranderingen in een ver verleden. Hoe werkt dat precies? En wat zegt het ons over de toekomstige opwarming van de aarde? Jaap Sinninghe Damsté vertelt ons op 18 december bij Spinoza te Paard over de wondere wereld van moleculaire fossielen.

De uitvinders van de natiestaat - Joep Leerssen

Spinoza te Paard

Joep Leerssen neemt ons bij Spinoza te Paard mee naar het moment van ontstaan van de natiestaten. Hoewel we de natiestaat inmiddels vanzelfsprekend vinden, heeft het ontstaan van deze staten onze geschiedenis radicaal veranderd. En hoe beïnvloedt de natiestaat de huidige spanningen tussen nationale en internationale economieën?

De uitvinders van de natiestaat - Geert Kessels

Spinoza te Paard - deel 2

Geert Kessels vertelt in dit 2e deel van Spinoza te Paard hoe netwerken en hun historische ontwikkeling in kaart kunnen worden gebracht.

Het Majoranadeeltje - Vincent Mourik

Spinoza te Paard - deel 2

In deel 2 van dit debat gaat promovendus Vincent Mourik 'breien' met Majoranaparen. Hij legt uit hoe je met Majoranadeeltjes informatie kunt coderen en toont aan wat dit betekent voor de ontwikkeling van een kwantumcomputer.

Het Majoranadeeltje - Leo Kouwenhoven

Spinoza te Paard - deel 1

De ontdekking van het Majoranadeeltje veroorzaakte in april van 2012 grote opwinding in de wereld. Maar waarom nu eigenlijk? Wat betekent het wanneer een deeltje gelijk is aan zijn antideeltje? Kunnen we nu een kwantumcomputer bouwen? Over deeltjes en kwantummechanica. Tijdens Spinoza te Paard laat Leo Kouwenhoven zien hoe het werkt.

Eerlijk duurt het langst - Félice van Nunspeet

Spinoza te Paard - deel 2

Het Spinozadebat 'Eerlijk duurt het langst', gaat over eerlijkheid op de werkvloer. Mensen zeggen wel dat ze moraliteit belangrijk vinden maar laten ze dat nou ook zien in hun gedrag? In dit tweede deel licht onderzoekster Félice van Nunspeet toe hoe een laboratoriumexperiment in zijn werk gaat. En hoe de resultaten uit zulk onderzoek zich verhouden tot de werkpraktijk. Zo heeft onderzoek aangetoond dat mensen zich vooral inzetten als ze zich moreel kunnen identificeren met hun groep of organisatie.

Eerlijk duurt het langst - Naomi Ellemers

Spinoza te Paard

Mensen willen niet bij een bedrijf horen dat chemisch afval heeft gedumpt of geld heeft verduisterd. Ze zijn liever eerlijk en verwachten dat ook van hun collega's. Maar praktijken die binnen een bedrijf als rechtvaardig worden gezien, kunnen door de buitenwereld als immoreel worden bestempeld. Dat levert dilemma's op. Tijdens Spinoza te Paard confronteert Naomi Ellemers ons hiermee.

Lang leve onze genen - Jan Hoeijmakers

Spinoza te Paard - deel 1

Geneticus Hoeijmakers, bij een breed publiek bekend als ouderdomsprofessor, is de belangrijkste expert in de wereld op het gebied van DNA-herstel. Hij vertelt in samenwerking met zijn collega Bert van der Horst, tijdens Spinoza te Paard over beschadigingen aan het DNA, onze erfelijke eigenschappen en de strijd tegen het verval.

Lang leve onze genen - Bert van der Horst

Spinoza te Paard - deel 2

In deel 2 van dit Spinozadebat vertelt celbioloog Bert van der Horst in aansluiting op Jan Hoeijmakers over de invloed van de circadiane klok op ons lichaam. Deze circadiane klok (beter bekend als de “biologische klok”) geeft structuur aan onze lichaamsfuncties, waardoor gedrag, fysiologie en stofwisseling optimaal zijn afgestemd op het moment van de dag. Het ontregelen daarvan blijkt een veel grotere hoeveelheid van medische aandoeningen tot gevolg te hebben dan tot nu toe gedacht, waaronder kanker en vroegtijdige ouderdomsverschijnselen.

Natuurkunde van Bubbels - Detlef Lohse

Spinoza te Paard - deel 1

Spinoza te Paard in het teken van bellen en bubbels. Detlef Lohse wijdt het publiek in in de natuurkunde van bellen. Hij vertelt over pistoolgarnalen en imploderende bubbels, ofwel hoe bepaalde garnalen met behulp van luchtbelletjes lichtflitsjes veroorzaken en de onderwatercommunicatie verstoren. Ook laat hij de toepassing van vloeistoffysica in inkjetprinters zien. Zelfs drijfzand en een scène uit Lawrence of Arabia blijken verbonden te zijn met bellen.

Natuurkunde van Bubbels - Detlef Lohse

Spinoza te Paard - deel 2

Spinoza te Paard in het teken van bellen en bubbels. In dit tweede deel vervolgt Detlef Lohse zijn lezing over de natuurkunde van bellen en de toepassingen daarvan, zoals bij wortelkanaalbehandelingen, medicijnafgifte in een cel en bij hartonderzoek. Het publiek heeft de gelegenheid vragen te stellen.

Wat is leven? - Cees Dekker

Spinoza te Paard

Nanowetenschapper Cees Dekker legt uit dat we tegenwoordig onderzoek kunnen doen aan enkele DNA-moleculen en eiwitten en zelfs kunnen bouwen met deze bouwstenen van het leven. Dit levert fascinerende mogelijkheden, maar tegelijk ook vragen op. Waar kunnen we dit voor gebruiken? Kunnen we leven creëren? Wat is leven?

Wat is leven? - Peter Peters

In dit tweede deel van het Spinozadebat 'Wat is leven' gaat Peter Peters in op hoe we tegenwoordig onderzoek doen aan DNA-moleculen en eiwitten en zelfs kunnen bouwen met deze bouwstenen van het leven. Met hoge resolutie elektronenmicroscopie en tomografie brengen Peter Peters en zijn team de interne organisatie van de cel in kaart. Kennis van de verschillende celorganellen is van belang om fundamentele celprocessen te begrijpen die ook een rol spelen bij het ontstaan van kanker.