Sun, 01 Aug 2010 05:02:12 +0200 20 Hans Fidom (1967) promoveerde in 2002 bij Ewald Kooiman op een onderzoek naar de manier waarop het ontstaan van ‘het moderne orgel’ in Duitsland rond 1900 werd begeleid door publieke discussies. Daarin toonde hij aan dat de integrale samenhang van het concept van dit ‘moderne orgel’ onder meer in en door deze discussies is gevormd. De vraag hoe de esthetica van muziek en muziekinstrumenten in de praktijk ontstaat, staat ook centraal in Fidoms publicaties over musiceren door organisten. Naast hoogleraar orgelkunde is Fidom ook organist en de musicoloog van het Orgelpark in Amsterdam ]]> Tue, 22 Jun 2010 14:18:46 +0200 In Engeland is een begraafplaats met meer dan 80 graven gevonden. De skeletten dateren uit de eerste tot vierde eeuw na Christus en het lijkt erop dat het om Romeinse gladiatoren gaat. Verder Chinese wetenschappers die een zwart gat wisten te maken en de vader van het kwaad uit Stars Wars, Darth Vader, leed aan borderline. En kijk de komende week even goed naar de hemel, want daar is een bijzondere komeet te zijn.]]> Fri, 11 Jun 2010 17:25:05 +0200 HenkJan Honing studeerde in Utrecht, Stanford en London en is als universitair hoofddocent muziekcognitie  verbonden aan de Universiteit van Amsterdam. Hij is een gepassioneerd voorvechter van dit nieuwe interdisciplinaire vakgebied, dat ons fundamentele inzichten verschaft in de rol van perceptie, emotie, geheugen, aandacht en verwachting in het luisteren naar muziek. Deze interactieve lezing vond plaats op 23 mei j.l. Science center NEMO organiseert in 2010 acht interactieve lezingen op de zondagmiddag.Zondag 13 juni a.s. om 15.00 uur is de volgende lezing: Wat moet ik weten van nanotechnologie?Deze lezing is in samenwerking met Kennislink en wordt een interactive discussie over Nanotechnologie met voor en tegenstanders. Het is klein en revolutionair, maar misschien ook gevaarlijk: nanotechnologie. Wees getuige van een rechtszaak in 2030. In dat jaar is nanotechnologie overal om ons heen. In ons lijf, in het milieu en in allerlei producten. Het maakt ons leven makkelijker, ons lichaam gezonder en de techniek verfijnder. Maar weten we wel wat al die kleine deeltjes doen? Is het niet een onzichtbaar gevaar? En wat gebeurt er met onze privacy? Twee nano experts, Dave Blank (Nano Instituut Mesa +) en Paul Borm (Kenniskring Life Sciences) pleiten in een fictieve rechtszaak respectievelijk vóór en tegen de toepassingen van nanotechnologie. Jij zit in de jury. En jij beslist welke toepassing wel en welke toepassing niet toegestaan moet worden.]]> Wed, 02 Jun 2010 22:10:07 +0200 Hoe kwam het dat de Nederlandse 'ja' campagne voor de Europese grondwet flopte? Waarom was de Nederlandse opkomst voor de Europese verkiezingen in 1999 legendarisch laag? Communicatiewetenschapper Claes de Vreese doet onderzoek naar politieke journalistiek, verkiezingscampagnes en de inhoud en effecten van nieuwsmedia op publieke opinie en gedrag. Zo voorspelde hij in 2004 het Nederlandse 'nee' tegen de Europese grondwet in 2005 op basis van analyses van data van de publieke opinie. Claes de Vreese heeft een lange lijst van publicaties, waaronder een groot aantal in internationale, toonaangevende tijdschriften.Claes de Vreese (1974) is sinds 2005 hoogleraar Communicatiewetenschap aan de UvA. Daarnaast is hij wetenschappelijk directeur van de Amsterdam School of Communications Research van de UvA. De]]> Thu, 20 May 2010 16:50:18 +0200 Monica Claes (1968) is hoogleraar Europees en vergelijkend constitutioneel recht aan de Universiteit van Tilburg en onderzoekt de wisselwerking tussen het Europese en nationale constitutionele recht. Claes richt zich vooral op rechtsvergelijkend onderzoek. Zij kijkt naar gemeenschappelijkheid en diversiteit in nationale grondwetten en constitutionele normen en beginselen. Gemeenschappelijke beginselen kunnen een basis vormen voor de verdere constitutionalisering van Europa. Die gemeenschappelijke beginselen kunnen ‘migreren’ naar het Europese niveau. Maar ook diversiteit tussen constitutionele beginselen en praktijken moet in veel gevallen geaccommodeerd worden. Ook de positie van Europese en nationale rechters en hun verhouding tot politieke organen zijn onderwerp van haar onderzoek.]]> Thu, 20 May 2010 15:45:10 +0200 De KNAW kent de eerste KNAW 'Merianprijs voor vrouwen in de wetenschap' toe aan prof. dr. Naomi Ellemers. Zij ontvangt deze prijs voor haar excellente wetenschappelijk onderzoek en haar actieve inzet voor gelijke kansen voor vrouwen in de wetenschap. Naomi Ellemers is in 1987 afgestudeerd als sociaal-psycholoog aan de Rijksuniversiteit Groningen. Zij promoveerde in 1991 op een proefschrift over "Identity management strategies". Van 1991 tot 1998 was zij werkzaam aan de Vrije Universiteit te Amsterdam en sinds 1999 is zij in Leiden hoogleraar "sociale psychologie van de organisatie".  ]]> Tue, 18 May 2010 15:45:05 +0200 In het forum: Arnout Jaspers, wetenschapsjournalist bij Natuurwetenschap en Techniek, Aschwin Tenfelde, eindredacteur bij Natuurwetenschap en Techniek en Mark Mieras, freelance wetenschapsjournalist.In de kettingvraag: hoe heette een kruidenthee voordat thee überhaupt was ‘uitgevonden’?]]> Mon, 17 May 2010 23:15:05 +0200 Barbara Oomen doet onderzoek naar de verhouding tussen recht en culturele diversiteit, en de manier waarop fundamentele rechten een rol spelen en doorwerken in verschillende sociale en culturele contexten. Barbara Oomen is professor Rechten aan de Roosevelt Academy (Universiteit Utrecht). Ze werd recentelijk benoemd tot bijzonder hoogleraar Rechtspluralisme aan de Faculteit der Rechtsgeleerdheid van de Universiteit van Amsterdam. Oomen kreeg in 2003 de dissertatieprijs van the Law and Society Association.]]> Mon, 10 May 2010 15:30:05 +0200 ]]> Mon, 22 Mar 2010 20:10:06 +0100 De journalisten in het forum hebben het vandaag onder meer over: een pil tegen dik zijn, grootschalig tegelijkertijd hersenscannen en de genetisch gemodificeerde Amflora aardappel mag in Europa geteeld worden. In het forum: Bennie Mols, wetenschapsjournalist en publicist, Anouck Vrouwe, freelance wetenschapsjournalist, en Arnout Jaspers, wetenschapsjournalist bij onder meer NWT.In de kettingvraag geeft evolutiebioloog Bas Zwaan antwoord op de vraag: waarom zijn we maar 1.80 meter lang?]]> Tue, 09 Mar 2010 13:40:06 +0100 Een zilveren medaille om je nek als je eigenlijk goud had moeten krijgen? Een regelrecht doemscenario voor onze schaatsers in Vancouver. Toch zou dat door onnauwkeurigheden in de tijdwaarneming kunnen gebeuren. Maar volgens tijdwaarnemer Eric van den Bogert van de KNSB kan de apparatuur verschillen van een duizendste helemaal niet meten. In Nieuwslicht zegt hij dat er minstens 3/1000 verschil moet zijn om een betrouwbare uitspraak te doen. En dat is niet het enige probleem: Bij de start staan beide schaatsers op een verschillende afstand van de starter. Daardoor hoort de ene schaatser het startschot later dan de andere. De verschillen kunnen oplopen tot vierhonderste seconde. Duizenden en honderdsten van seconden lijkt weinig maar Erben Wennemars mistte de spelen op 7/1000 van een seconde.Haaruitval oplossen met stamcellenUit één haar meerdere nieuwe haren maken met behulp van stamcellen dat klinkt geweldig. Het Hair Science Institute uit Nederland, doet dat door het haar te stekken. Je neemt een klein deel van een haarzakje en plant dat in een ander stuk huid. De stamcellen in het haarzakje zorgen er vervolgens voor dat op beide plekken een perfect nieuw haartje groeit. Bekend Nederland valt er al voor: Gerard Joling pronkt met een weelderige bos nieuwe haren en Bridget Maasland heeft er haar wenkbrauwen aan te danken. Het klinkt prachtig maar werkt het ook en wat vinden wetenschappers zoals de internationaal vermaarde Christine Mummery van deze methode. Heeft 'Ik ben verliefd, Sha-la-lie' hitpotentie? Het land is weer eens te klein vanwege de Nederlandse inzending voor het Eurovisie Songfestifal. Of Sieneke inderdaad de meest kansrijke vertolker van 'Ik ben verliefd, Sha-la-lie' is zullen we nooit weten. Wel is onderzocht of de compositie van Vader Abraham Europese hitpotentie heeft. Spaanse onderzoekers lieten de computer het liedje uiteen rafelen om op tientallen punten vergelijken met honderden liedjes die eerder een grote hit zijn geworden. In Nieuwslicht de uitslag. ]]> Fri, 05 Mar 2010 15:11:49 +0100 Luister ook eens naar de scheurende punkgitaren van Superman is dead, de zoete jaren zeventig pop van Koes Plus of de vrome klanken van de islamitische boyband Raihan.]]> Wed, 17 Feb 2010 15:25:10 +0100 Quiz die kijkers stimuleert kritisch te kijken naar zaken die als wetenschappelijke feiten worden gebracht.Elke aflevering laat 6 filmpjes zien over wetenschappelijk onderzoek rondom een centraal thema. Bijvoorbeeld: kan de wetenschap je van dienst zijn om af te vallen of een date te scoren? De ene helft van die filmpjes is gebaseerd op bloedserieus maar enigszins onwerkelijk onderzoek. De andere helft is verzonnen, maar is niet van echt te onderscheiden. Aan de panelleden, teamcaptains en vooral de kijker om uit te maken wat wetenschappelijk waar is. En wat niet. ]]> Mon, 15 Feb 2010 15:09:13 +0100 En verder:Actueel, het eerherstel van het y-chromosoom en het vermeende dopinggebruik van Claudia Pechstein.In het forum: Sanne Deurloo - hoofd Programma NEMO, Martijn van Calmthout - chef wetenschap bij de Volkskrant en Arnout Jaspers -wetenschapsjournalist bij Natuurwetenschap en Techniek. Kettingvraag: waarom waren de oorlogswinters van 1940, 1941 en 1942 zo koud?]]> Wed, 27 Jan 2010 14:05:08 +0100 De islam. Iedereen heeft er een mening over. Maar waar is die precies op gebaseerd? Wat weten we nu eigenlijk echt? In deze Bovenkamer stelt Jan Jaap van der Wal prangende vragen over de islam aan hoogleraar Maurits Berger. We krijgen eindelijk antwoord op de meest logische vragen over het geloof. Wat maakt iemand een moslim? Wat staat er in de Koran? Wat schrijft de Sharia precies voor? Een bijles over de gebruiken en voorschriften waar iedere Nederlander van op de hoogte zou moeten zijn.Uiteraard blijft het niet alleen bij theorie. Jan Jaap en Berger snijden ook de heersende onderbuikgevoelens aan. Ze behandelen grote vragen, als: gaan islam en democratie samen? Waarom gaan het 'Westen' en het 'Oosten' soms zo verkrampt met elkaar om? En is Nederland echt aan het islamitiseren? De basisvragen die iedereen aan een wetenschapper zou moeten stellen.]]> Tue, 26 Jan 2010 14:14:03 +0100 In deze aflevering van De Bovenkamer vertelt hoogleraar Douwe Draaisma wat wij eigenlijk weten over de werking van ons geheugen. Waar sla je je herinneringen op? En waarom vergeet je dingen die je wilt onthouden? En onthoud je juist de dingen die je wilt vergeten? Douwe Draaisma vertelt Jan Jaap of er ooit een dag komt waarop we zelf herinneringen kunnen wissen of toevoegen en daarmee de baas worden over ons eigen geheugen.We herinneren ons hoe de voortuin van ons ouderlijk huis eruit zag. We weten nog precies hoe het klaslokaal op de basisschool rook. ]]> Mon, 25 Jan 2010 17:15:32 +0100 Halfnaakte vrouwen op grote billboards verkopen auto's en bikini's. Het grootste deel van internet bestaat uit porno. We geven bakken met geld uit om er mooi uit te zien. Als je erover nadenkt, lijkt alles om seks te draaien. Waarom? Hoeveel tijd besteed je wel niet aan denken en praten over liefde, seks en relaties? Had de natuur niet iets makkelijkers voor ons kunnen verzinnen? Wat is eigenlijk het nut van seks?We zijn op het gebied van seks (bijna) allemaal ervaringsdeskundigen. Maar dat betekent niet dat we alles weten. In deze aflevering van De Bovenkamer praat Jan Jaap van der Wal met Jelle Reumer, bioloog, paleontoloog en directeur van het Natuur Historisch Museum in Rotterdam. Jelle laat ons zien hoe onlogisch, maar ook hoe logisch seks is. Hij kijkt met ons naar dieren die de hele dag seks hebben en naar dieren die 'het' nooit doen. Hij vertelt waarom vrouwen op macht vallen, waarom seks verkoopt en waarom ook oude mensen het nog doen. En hoe zit het met de toekomst, komt er een dag waarop we geen seks meer hebben?]]> Mon, 25 Jan 2010 16:36:30 +0100 Nieuwe tombe's van de bouwers van de pyramides gevonden, in de make-up van de Egyptenaren zat lood en vogels blijken zich aan politieke grenzen te houden.]]> Tue, 12 Jan 2010 16:05:04 +0100 ]]> Mon, 11 Jan 2010 17:05:07 +0100 De journalisten in het forum hebben het vandaag onder meer over: het uitschakelen van hersencellen met licht en alle wetenschappelijke onzin die uit de monden van beroemdheden komen.In het forum: Bennie Mols, wetenschapsjournalist, Martijn van Calmthout, Chef Wetenschap bij de Volkskrant, en Arnout Jaspers, wetenschapsjournalist bij Natuurwetenschap en TechniekIn de kettingvraag: rijpt fruit sneller in een zak rijst?]]> Mon, 11 Jan 2010 16:05:06 +0100