Nederland van Onderen
In deze aflevering haakt Labyrint aan bij Nederland van Boven. Vanuit de lucht zien we een mooi geordend landschap, in de grond lijkt het wel een chaos. Labyrint duikt in de bodem en merkt dat de grond onder onze voeten op veel meer plekken weg wordt geslagen dan we dachten, maar er lokaal ook stijgingen zijn die hiervoor nog niet bekend waren. Nooit eerder zagen we zo’n compleet beeld van de beweging van de Nederlandse grond.
Bekijk de napraatsessie
Gasten: geoloog Michiel van der Meulen, geodeet Ramon Hanssen en kustspecialist Jan Mulder. Waar komt het zand voor de Zandmotor vandaan? Is het NAP echt stabiel? Deze en nog veel meer vragen worden beantwoord in de napraatsessie.
Direct na de uitzending kon je doorpraten met wetenschappers in de wekelijkse Labyrint Napraatsessie. In de studio waren geoloog Michiel van der Meulen, geodeet Ramon Hanssen en kustspecialist Jan Mulder te gast.
De Nederlandse grond is in beweging; van zakkende tuinen tot verplaatsende Waddeneilanden. De consequenties ervan zijn goed in ons landschap te zien.
De TU Delft houdt al minstens 18 jaar deze bodembeweging nauwlettend in de gaten. Voor het eerst in de wereld kunnen ze een compleet beeld geven van de beweging van de grond in heel Nederland. Er zijn verzakkingen, maar zelfs lokaal stijgingen aan het licht gekomen die hiervoor nog niet bekend waren. Maar wat zakt precies weg? Hoe komt dat? We kijken in de bodem met TNO om te achterhalen wat er precies gebeurt en hoe we het wellicht kunnen stoppen.
Maar we zakken niet alleen, ons land wordt ook weggeslagen. De Nederlandse kust is al sinds de laatste ijstijd erosief. De afgelopen decennia kromp de kust zelfs steeds harder en de aanvoer van zand uit de rivieren is gestopt. In 1990 is daarom besloten om de kustlijn te behouden zoals hij toen was. Hiervoor moet jaarlijks steeds meer zand bijgestort worden om onze stranden en veiligheid te waarborgen. Het is een intensieve en kostbare aangelegenheid.
Maar onlangs is aan onze kust een wereldwijd uniek proefproject van start gegaan. Vanuit alle windstreken is men benieuwd naar onze Zandmotor. Ditmaal bouwen de Nederlanders met de natuur om hun land te verdedigen.
De Zandmotor is een groot schiereiland dat met behulp van wind en stroming automatisch de kustlijn moet versterken met extra zand. Maar zou de natuur ons wel kunnen beschermen? En hoe uniek is dit in Nederland? Eigenlijk beschikken we al eeuwen over vijf mooie zandmotors: Texel, Vlieland, Terschelling, Ameland en Schiermonnikoog. Zeeonderzoeker Herman Ridderinkhof van het NIOZ legt uit waarom Amsterdam zijn bestaan heeft te danken aan Texel.