You are here: Video

  • 15
    dec

    december 2010

    De algebraïsche ring

    De algebraïsche ring

    Hoe?Zo! Wetenschapcafé 10-12-2010

    'Gewone' getallen kennen we allemaal. Maar er zijn ook nog andere getalstelsels, net zoals er buiten ons melkwegstelsel nog andere sterrenstelsels bestaan. Deze stelsels hebben onverwacht veel toepassingen, onder andere in CD's, computergames en Hollywood films. Wiskundige Arno van den Essen aan de Radboud Universiteit van Nijmegen schreef een boek over deze 'prachtige wiskunde': In de ban van de algebraïsche ring.

  • 7
    dec

    december 2010

    Nieuws uit de ruimte

    Nieuws uit de ruimte

    Hoe?Zo! Wetenschapscafé 03-12-2010

    Heeft NASA nu écht buitenaards leven in het vizier? Helaas, ondanks de geruchten zijn er geen kleine groene mannetjes of micro-organismen op Mars gevonden. Wel is er een bijzondere bacterie ontdekt die de zoektocht naar buitenaards leven op zijn kop kan zetten. En er speelde deze week meer in de wereld van het ruimteonderzoek. Een groot deel van het universum is ´terecht´, met de ontdekking dat er misschien wel drie keer zoveel sterren zijn dan voorheen gedacht. Tot slot verscheen gisteren een publicatie in Nature van wetenschappers die de atmosfeer van exoplaneet GJ 1214b geanalyseerd hebben.We spreken over dit nieuws uit de ruimte met Martijn Smit, onderzoeker bij het SRON. Hij ontwikkelt instrumenten om de atmosfeer van exoplaneten te analyseren.

  • 2
    dec

    december 2010

    Positief ouder worden

    Positief ouder worden

    Hoe?Zo! Wetenschapscafé 26-11-2010

    Er wordt vaak pessimistisch gekeken naar het proces van ouder worden. Zo zouden we allemaal cognitief achteruit gaan en last krijgen van eenzaamheid en depressiviteit. En dan hebben we het nog niet eens over de handen vol geld die het de maatschappij kost... Onzin! zegt Jan Auke Walburg, directeur van het Trimbos-instituut. In zijn nieuwe boek Jong van geest overtuigd hij ons vanuit wetenschappelijk perspectief dat het wel degelijk mogelijk is om nog op latere leeftijd een zinvolle rol te spelen in de maatschappij. Bovendien word je daar zelf ook gelukkiger van. Dus na je pensioen een beetje luieren en nietsdoen is volgens Walburg geen zinvolle uitdaging. In plaats daarvan kunnen 65-plussers beter actief een nieuwe taal leren, een cursus volgen, kortom; actief intelligent bezig zijn. Geen reden dus voor pessimisme: ouderdom biedt weer nieuwe kansen!

  • 22
    nov

    november 2010

    Wel of geen chemokuur?

    Wel of geen chemokuur?

    Hoe?Zo! Wetenschapscafé 19-11-2010

    De helft van alle borstkankerpatiënten krijgt na de operatie een aanvullende chemokuur die overbodig is. Door genactiviteit van tumorcellen te meten kan René Bernards, hoofd Moleculaire Carcinogenese aan het NKI, berekenen hoe groot de kans is dat een tumor terugkomt. Daarmee krijgt de patiënt de mogelijkheid om af te zien van een aanvullende chemokuur. En met René Bernards hebben we het ook over het droevige innovatiebeleid in Nederland. Hij is vandaag te gast in het wetenschapscafé.

  • 16
    nov

    november 2010

    Grootschalige kartelvorming

    Grootschalige kartelvorming

    Hoe?Zo! Wetenschapscafé 12-11-2010

    Economische kartels zijn tegenwoordig verboden, maar dat is niet altijd zo geweest. Tot aan de Tweede Wereldoorlog waren kartels bijna overal ter wereld populair. Ze reguleerden de economie en hielden de werkeloosheid laag, dacht men. Gerard Aalders, onderzoeker bij het NIOD, schreef er een boek over: Kartels. De Amerikaanse strijd om de wereldhegemonie. Kartels zijn verboden. Bedrijven die de regels overtreden, kunnen een boete van vele honderden miljoenen euro’s tegemoet zien. Toch waren kartels tot voor kort overal ter wereld, met uitzondering van de Verenigde Staten, populair.

  • 9
    nov

    november 2010

    Placebo beter dan medicijn?

    Placebo beter dan medicijn?

    Hoe?Zo! Wetenschapcafé 05-11-2010

    “Een placebo werkt vaak beter dan een medicijn. Je geneest er geen kanker mee, maar je kunt er wel de bijkomende symptomen sterk mee terugdringen”. Dat stelt gezondheidspsycholoog Jozien Bensing. Volgens haar moet het placebo-effect een veel grotere rol krijgen in onze gezondheidszorg. Jozien Bensing is hoogleraar gezondheidspsychologie. In 2006 ontving ze de prestigieuze Spinozapremie voor haar onderzoek naar arts-patiënt communicatie.

  • 2
    nov

    november 2010

    Zeldzame aardmetalen uit China

    Zeldzame aardmetalen uit China

    Hoe?Zo! Wetenschapcafé 29-10-2010

    China controleert 97 procent van de markt van zeldzame metalen, die nodig zijn om mobiele telefoons, computers, hybride auto's en andere moderne elektronische producten te maken. Het tekort voor veel cruciale ‘hightech’ metalen begint de laatste tijd meer aandacht te krijgen. Gevreesd wordt dat China de export van de hoeveelheden aardmetalen gaat beperken door quota. Aan de telefoon is Jaakko Kooroshy van de Denktank Nationale Veiligheid. Jaakko Kooroshy richt zich als beleidsanalist op de wereldeconomie en geopolitiek.

  • 28
    okt

    oktober 2010

    Afkicken met ibogaïne

    Afkicken met ibogaïne

    Hoe?Zo! Wetenschapcafe 22-10-2010

    Ibogaïne. Het is een extract van de wortels van een Afrikaanse plant. Het veroorzaakt hallucinaties. Aanhangers van het Afrikaanse Bwiti-geloof gebruiken het tijdens rituelen, om in contact te komen met hun voorouders. Maar het helpt verslaafden ook met afkicken. Bijzonder goed zelfs. Maar waarom wordt ibogaïne dan niet op grote schaal ingezet in de verslavingszorg? Ben De Loenen richtte onlangs The International Center for Ethnobotanical Education, Research & Service op. Deze organisatie promoot het gebruik van ethnobotanische middelen zoals Ibogaïne en stimuleert onderzoek naar deze middelen. Ben De Loenen is te gast in het wetenschapscafé. Hij is in Amsterdam vanwege het congres Mind Altering Science, wat op de Universiteit van Amsterdam op 23 en 24 oktober plaatsvindt.

  • 20
    okt

    oktober 2010

    Ecologische relatieproblemen

    Ecologische relatieproblemen

    Hoe?Zo! Wetenschapcafé 15-10-2010

    Hoe past de natuur zich aan aan de klimaatverandering?De hele voedselketen kan in elkaar storten als het klimaat verandert. Zeker als deze verandering te snel gaat. Hoe past de natuur zich aan aan de opwarming van de aarde? Sommige soorten zullen verdwijnen en nieuwe zullen opstaan. Hoeven we ons daarom geen zorgen te maken? We praten hierover met hoogleraar ecologie Marcel Visser van het Nederlands Instituut voor Ecologie.

  • 11
    okt

    oktober 2010

    Dierproeven uit de taboesfeer

    Dierproeven uit de taboesfeer

    Hoe?Zo! Wetenschapcafe 08-10-2010

    Het gebruik van dierproeven schept een ethisch dilemma dat iedereen aangaat. Daarom wil het Erasmus Medisch Centrum dierproeven uit de taboesfeer halen en de discussie over proefdieren stimuleren. Het ziekenhuis treedt dan ook als eerste universitair medisch centrum naar buiten met een jaarverslag over dierproeven dat bedoeld is voor het algemene publiek.In het Wetenschapscafé een gesprek met Martje Fentener van Vlissingen, directeur van het Erasmus Dierexperimenteel Centrum. Zij wil dat iedereen beseft welke plaats dierproeven innemen in het medisch onderzoek en welke ethische dilemma’s daaraan kleven.

  • 4
    okt

    oktober 2010

    Angst voor technologie

    Angst voor technologie

    Hoe?Zo! Wetenschapcafe 01-10-2010

    Nieuwe technologie kan het menselijk welzijn verbeteren maar ook zorgen voor gevoelens als angst en verontwaardiging. Recente voorbeelden in Nederland zijn het hernieuwde debat over kernenergie, CO2-opslag onder een woonwijk in Barendrecht en vaccinatie tegen baarmoederhalskanker. Hoe moeten we nu met deze emoties omgaan in besluitvorming over risicovolle technologie? Dit is een vraag waarmee zowel beleidsmakers als wetenschappers worstelen. Ethica Sabine Roeser, universitair docent filosofie TU Delft, wil meer aandacht voor emoties rondom risico's van technologie.

  • 28
    sep

    september 2010

    Hersenen, gedrag en educatie

    Hersenen, gedrag en educatie

    Hoe?Zo! Wetenschapscafé 24-09-2010

    Jongeren nemen makkelijk risico’s, zijn slechte planners en hebben moeite met het maken van belangrijke keuzes.  Maar hoe komt dat eigenlijk? En waarom doorloopt de ene tiener fluitend zijn middelbare schoolperiode, terwijl de ander jaren moet zwoegen? Het antwoord ligt onder andere verscholen in het puberbrein. Jelle Jolles, hoogleraar Hersenen, Gedrag en Educatie aan de VU, geeft zijn visie op onderwijs en opvoeding vanuit de invalshoek van het brein en blaast zo het nature-nurture-debat nieuw leven in.

  • 20
    sep

    september 2010

    Wie komt op voor de minderheid?

    Wie komt op voor de minderheid?

    Hoe?Zo! Wetenschapcafé 17.09.2010

    Westerse landen houden hun democratische idealen hoog in het vaandel. Maar wat gebeurt er in een democratie als de meerderheid zich tegen een minderheidsgroep keert? Mogen mensenrechten geschonden worden als de meerderheid daarmee instemt? Bas de Gaay Fortman, emeritus hoogleraar Politieke Economie van de Rechten van de Mens, pleit voor een nieuw orgaan binnen de Veiligheidsraad dat zich moet richten op het beschermen van minderheden.

  • 14
    sep

    september 2010

    Wetenschapsfilosofie voor waarheidszoekers

    Wetenschapsfilosofie voor waarheidszoekers

    Hoe?Zo! Wetenschapcafe 10-09-2010

    Wanneer politierechercheurs een misdaad proberen op te lossen, worden ze geleid door cognitieve instincten die in het dagelijks leven goed van pas komen. Maar binnen het strafrecht leiden deze instincten tot veel ellende. Wetenschapsfilosoof Ton Derksen schreef het boek 'De ware toedracht: een praktische wetenschapsfilosofie voor waarheidszoekers.' Hij is te gast in het Wetenschapscafe.

  • 8
    sep

    september 2010

    Wilders de tovernaarsleerling

    Wilders de tovernaarsleerling

    Hoe?Zo! Wetenschapcafé 02.09.2010

    Wilders werd na de première van zijn omstreden film Fitna de zwaarst bewaakte politicus van Europa. Sindsdien geniet hij wereldwijde faam. Wat is de sleutel tot zijn succes? Deze week verscheen de biografie Geert Wilders, de tovenaarsleerling van hoogleraar politieke theorie van etnische verhoudingen (UvA) Meindert Fennema. Hij schuift aan in het Wetenschapscafé.

  • 6
    jul

    juli 2010

    De vijfde bouwsteen van het leven

    De vijfde bouwsteen van het leven

    Hoe?Zo! Wetenschapcafé - 09.07.10

    Voor het DNA zijn er 4 verschillende basen: guanine, cytosine, adenine en thymine, afgekort G, C, A en T. Het genoom van vrijwel al het leven op aarde is opgebouwd uit deze vier basenparen. Maar er zijn nog meer bouwstenen van het leven, ontdekte emeritus hoogleraar klinische biochemie Piet Borst. In het DNA van een tropische parasiet vond hij het vijfde basenpaar J.Prof. Piet Borst (1934) is biochemicus en (niet praktiserend) arts. Hij werkt als staflid-onderzoeker met zijn onderzoeksgroep bij het Nederlands Kanker Instituut – Antonie van Leeuwenhoek Ziekenhuis, waar hij van 1983 tot 1999 part-time onderzoeker, wetenschappelijk directeur en directievoorzitter was. Van 1965 tot 2004 was Borst hoogleraar Klinische Biochemie en Moleculaire Biologie aan de Universiteit van Amsterdam.

  • 29
    jun

    juni 2010

    Draadloze netwerken in de diepzee

    Draadloze netwerken in de diepzee

    Hoe?Zo! Wetenschapcafé - 25.06.10

    Draadloze netwerken zijn tegenwoordig alom aanwezig, behalve diep in de zee. Toch zijn ze ook dáár hard nodig. Onderwatersensoren kunnen binnenkort de kwaliteit van pijpleidingen controleren, olielekken ontdekken en de verontreiniging in havens meten.Maar volgens Paul Havinga, hoogleraar Pervasive Systems aan de Universiteit Twente, gaat het verder dan dat. Nog even en internet reikt een stuk verder dan uw computer en telefoon. 'Intelligent stof', door ontelbare hoeveelheden metende, wetende, en communicerende nanodeeltjes uit te strooien over de aarde, zal het internet van de toekomst overal tot doordringen.

  • 22
    jun

    juni 2010

    Drie tips voor het nieuwe kabinet

    Drie tips voor het nieuwe kabinet

    Hoe?Zo! Wetenschapcafe - 18.06.10

    Veel is onzeker aan de vooravond van een nieuw kabinet, maar over één ding is bijna iedereen het eens: alles moet anders. Hoogleraar Strafrecht Theo de Roos (faculteit Rechtswetenschappen - Universiteit van Tilburg), geeft het toekomstige kabinet alvast een paar tips: legaliseer alle drugs, stop de tendens om criminelen steeds hogere straffen te geven en houd de vrijheid van meningsuiting hoog in het vaandel.

  • 16
    jun

    juni 2010

    De psychologie van organisaties

    De psychologie van organisaties

    Hoe?Zo! Wetenschapscafé - 11.06.10

    Als mensen zich moreel identificeren met de groep of organisatie waarvoor ze werken, presteren ze een stuk beter. Het vooruitzicht op een hoger salaris of betere loopbaan is daarbij veel minder belangrijk.Dit stelt Naomi Ellemers, hoogleraar sociale psychologie van de organisatie aan de Universiteit Leiden. Met haar baanbrekende werk in de organisatiepsychologie sleepte zij een Spinozapremie in de wacht.

  • 10
    jun

    juni 2010

    De nieuwste èn krachtigste elektronenmicroscoop komt in Leiden

    De nieuwste èn krachtigste elektronenmicroscoop komt in Leiden

    Hoe?Zo! Wetenschapscafé - 03.06.10

    Nederlandse Life Science onderzoekers kopen samen de nieuwste en krachtigste elektronenmicroscoop die er is. Hij komt te staan in Leiden, maar kan op afstand bediend worden. Met deze nanoscoop kunnen kleine eiwitfabriekjes in een cel zichtbaar gemaakt worden. Zo kunnen afwijkingen worden opgespoord, bijvoorbeeld, aan cellen van bloedvaten bij hart- en vaatziekten en moleculaire processen die kanker veroorzaken.Vandaag schuift Jan Pieter Abrahams aan in het Wetenschapscafé van Hoe?Zo! Radio. Hij is hoogleraar Chemie aan de Universiteit van Leiden en vertelt over de nanoscoop in Leiden.