In de jaren tachtig keek iedereen gefascineerd naar Michael Knight en zijn trouwe (auto)maatje Kitt. De sprekende en denkende auto kwam altijd op tijd opdagen om Michael uit de problemen te halen en samen waren ze onverslaanbaar.
Tegenwoordig is het besturen van dingen met je stem al niet meer zo heel bijzonder, maar bij een auto lijkt het toch een beetje link. Wat nou als je het woordje 'stop' niet goed verstaan wordt...
Toch is deze luisterende auto uit 1930 wel leuk en misschien ook nu nog handig voor op de parkeerplaats. (Popular Science juni 1930)

Vijftien jaar geleden begon het boren naar het beroemde Vostokmeer, een meer begraven onder een bijna vier kilometer dikke ijskap op Antarctica. Anno 2010 hoeven Russische wetenschappers nog maar 100 meter te boren. Spannend, want het water onder het ijs is al een miljoen jaar volledig geïsoleerd van de buitenwereld. En daarmee zou dit wel eens het laatste stukje ongerepte natuur kunnen zijn dat we kennen. Maar voordat het zover is, zijn een paar voorzorgsmaatregelen wel op zijn plaats. Het water van het Vostokmeer mag kosten wat het kost niet in contact komen met micro-organismen van boven het ijs, of met onze atmosfeer. Daarom moet een ultrasteriele cryobot de laatste meters gaan maken. Die smelt zich letterlijk een baan door het ijs. Lees verder op Hoe?Zo! Radio

Malaria is wereldwijd een populair onderwerp om te onderzoeken. Degene die met effectieve middelen tegen de ziekte of de mug komt kan nog wel eens een Nobelprijs winnen. Het Amerikaanse bedrijf Intellectual Ventures heeft nu een muggenscherm waarbij camera’s en lasers samenwerken om muggen te spotten en vervolgens te grillen (New Scientist).
Het zogenaamde fotonische scherm kan werken op zonne-energie en zou volgens de onderzoekers om ieder huis heen geplaatst kunnen worden. De mug wordt gespot en er wordt een minimale hoeveelheid vernietigend laserlicht op het beestje losgelaten. Net genoeg om de zoemende ziektebrenger zo te beschadigen dat hij sterft. Maar hoe weet zo’n scherm nou dat het om een mug gaat en niet om een vriendelijke, knuffelbare hommel?
Hieronder een opname in high-speed van een mug die uit de lucht geknald wordt.

Het fileprobleem zag er in 1938 ongetwijfeld anders uit dan nu. Het was in ieder geval al flink vervelend om vast te staan in een drukke stad. Ook toen werd er al nagedacht over hoe je het verkeer nou het beste kan stroomlijnen. Die ideeën van toen hoor je nu nog steeds. En sommige zijn nu, zo’n zeventig jaar later ook gerealiseerd.
Het klaverblad als kruispunt van de toekomst heeft zichzelf redelijk waargemaakt. Ook een navigatiesysteem is in veel auto’s al te vinden en wordt met automatische remmen druk geëxperimenteerd. Ook rijbanen met verschillende snelheden zijn er wel, maar een snelweg met een aparte verdieping voor trein, vrachtverkeer en auto’s, die ken ik nog niet.
Een afstandsbediening voor stoplichten is helaas nog geen standaardaccessoire en chemische dampen uit het wegdek die uitlaatgassen doen verdwijnen zijn (gelukkig) ook niet toegepast.
Erg leuk om hier in Popular Science verder te lezen wat de toekomstfantasieën voor het verkeer waren anno 1938.

Dat handige aanraakscherm van de iPhone is in de winter helemaal niet zo praktisch want met handschoenen aan zijn die schermpjes nauwelijks te bedienen. Het scherm van dit soort telefoons reageert namelijk niet op druk maar op de elektrostatische lading van de vinger. Gelukkig vonden de Zuid-Koreanen een manier om toch met warme handen te kunnen bellen en internetten. Ze gebruiken een worstje als een soort pennetje en kunnen dus gewoon hun wanten aanhouden. Volgens een Koreaanse nieuwssite is de worstverkoop de afgelopen maanden met zo'n veertig procent gestegen.

Tegenwoordig rijdt nog steeds lang niet iedereen in een elektrische of hybride auto. De industrie is er nog niet klaar voor. Maar blijkbaar reden er in de jaren twintig al elektrische taxi's door New York. Wat nou sls de auto-industrie dat initiatief toen al had opgepakt en olie links had laten liggen... Ben benieuwd of deze oude beestjes nog ergens te vinden zijn.

De meest bizarre snufjes en gadgets komen altijd uit Japan, en vandaag is het weer zover: de eerste hardloopschoen die zich aanpast aan de menstruatiecyclus van de vrouw is op de markt gebracht door, jawel, een Japans bedrijf. Het klinkt behoorlijk absurd, maar het idee erachter is niet zomaar uit de lucht komen vallen. Het belangrijkste geslachtshormoon van de vrouw, oestrogeen, kan namelijk behoorlijk problematisch zijn voor de fanatieke hardloopster. 

Oestrogeen werkt ontspannend en heeft grote invloed op de rekbaarheid van weefsels. Dat is een van de redenen waardoor een vrouw haar bekken zo ver kan openen als ze een kind moet baren. Maar ook andere spieren en pezen in het lichaam verslappen onder invloed van oestrogeen, waaronder die in de voet. Gedurende de menstruatiecyclus van 28 dagen schommelt het oestrogeenpeil in het bloed en verliest de voetboog (de boogvorm onderop je voet) af en toe zijn stevigheid. Het resultaat is een tijdelijke platvoet. En daar is de Achilleshiel de dupe van: er komt meer druk op te staan, de tred raakt uit balans, en de kans op een blessure neemt toe.

De nieuwe, uuhhh, menstruatieschoen (zo noem ik hem dan maar even, maar eigenlijk is zijn officiële naam de ASICS Kayano 16 trainer) heeft onder andere een speciale gelachtige inlegzool die zich aanpast aan de schommelende vrouwenvoet. Zo geeft hij automatisch meer steun in tijden van soepele pezen.

Stiekem baal ik ervan: heb ik zo'n mooie smartphone met touchscreen, internet, GPS en weet ik wat nog meer, loop ik toch met zo'n groot vierkant geval in mijn broekzak. Weg stijlpunten. Daarom bleef ik hangen bij een artikeltje wat mijn collega aan het lezen was over flinterdunne batterijen. Zou het kunnen, een telefoon die ik in mijn portemonnee naast mijn pinpas kan doen?

Britse wetenschappers denken in ieder geval van wel. Ze ontwierpen een supercondensator van koolstofvezel. Buigzaam als plastic, stevig als staal en met de mogelijkheid om er energie in op te slaan. Nu kan de condensator net een LED-lampje laten branden, maar de bedenker voorspelt dat deze uitvinding binnen tien jaar de batterij kan vervangen. Dan zit de supercondensator overal in: omhulsels van telefoons, iPods, zelfs in deuren en daken van elektrische auto's. Als ik dit lees, denk ik: we leven nu al in de toekomst.

Lees meer op Kennislink

Televisie kijken, computeren, gamen en mobiel bellen worden ervan beschuldigd een hele rits gezondheidsproblemen te veroorzaken. Zoals overgewicht, concentratieproblemen en hoofdpijn. Maar dat van die hoofdpijn lijkt niet te kloppen. Duitse onderzoekers ondervroegen ruim duizend tieners over hun mediagebruik en over hoofdpijn. Zij vonden geen verschil in het gebruik van elektronische media tussen tieners die vaak hoofdpijn hadden en de tieners die hier minder last van hadden. Wel bleken de tieners die veel hoofdpijn hadden vaker naar muziek te luisteren.

Lees meer op Noorderlog.

Als je lichaam je in de steek laat, kun je altijd nog terugvallen op apparaten als een pacemaker of glucosemeter. Een nadeel van deze hulpmiddelen is dat ze werken op batterijen. En die raken een keer op. Als gevolg daarvan moeten mensen die een pacemaker gebruiken ongeveer eens in de tien jaar bij het ziekenhuis langs voor een nieuwe. Is daar niet iets op te bedenken?

Jazeker, zo bleek vorige week toen wetenschappers van de Amerikaanse Princeton University een nieuw rubberachtig materiaal presenteerden. Dit rubber kan uit bewegingen van het menselijk lichaam elektriciteit genereren. Als een plaatje van dit rubber in je lichaam wordt geïmplanteerd kan het bijvoorbeeld wanneer je ademt – en je longen heen en weer bewegen – genoeg energie opwekken om een pacemaker aan de gang te houden.

Maar je kunt het rubber ook net zo goed in je schoenzool verwerken en tijdens het hardlopen een mp3-speler of mobiele telefoon opladen. Volgens hoofdonderzoeker Michael McAlpine is het spul binnen tien jaar voor iedereen verkrijgbaar.

Lees meer op Kennislink

Op CERN, het natuurkundig laboratorium op de grens van Frankrijk en Zwitserland, wordt het grootste onderzoeksproject uit de geschiedenis voorbereid. Duizenden wetenschappers uit de hele wereld werken er samen aan de Large Hadron Collider of LHC, de grootste en krachtigste deeltjesversneller ooit. Onderzoekers hopen daar de komende jaren onder meer het Higgs-deeltje te vinden. Deze missing link uit de deeltjesnatuurkunde wordt ook wel 'the God-particle' genoemd.

De filmmakers, Jan van den Berg and Hannie van den Bergh, volgden vier jaar lang de voorbereidingen voor dit gigantisch experiment. Het resultaat is een filmische ontdekkingsreis naar het hart van de verbeelding.

De film volgt professor Stan Bentvelsen, programmaleider van de Nederlandse onderzoeksgroep bij CERN (European Organization for Nuclear Research). Hoe hij zijn team voorbereidt op de start van het experiment, eEn op de wetenschappelijke competitie om als eerste Higgs te vinden. Ondertussen leggen internationale wetenschappers uit wat een Higgs-deeltje eigenlijk is. Peter Higgs, de Schotse natuurkundige naar wie het deeltje is vernoemd, vertelt hoe hij in de zomer van 1964 tot zijn baanbrekende theorie kwam.

Uitzending: donderdag 4 februari, 22.50 hr. Lees hier het weblog van de filmmakers.

Cyborgs zijn weer een stapje dichterbij. Het is Franse wetenschappers gelukt de uitlopers van hersencellen, ‘synapsen’, na te bootsen in het nanolab. De kunstsynaps is een slimme transistor die een elektrische puls chemisch kan doorgeven door middel van nanodeeltjes. De kunstmatige uitlopers hebben zelfs een soort geheugen, ze geven minder signaal af naarmate ze vaker achter elkaar geprikkeld worden.

Omdat de kunstsynapsen nu dezelfde taal spreken als hun biologische broeders, kunnen ze in de toekomst als schakel tussen zenuwcellen en computers worden gebruikt. Maar we zijn er nog niet: echte hersencellen communiceren niet alleen 1 op 1, maar met meerdere cellen tegelijk en ook nog driedimensionaal.

Lees meer op Kennislink.

De nederige slijmzwam Physarum polycephalum houdt zich graag schuil tussen rottende bladeren en boomstammen. Wie zou ooit denken dat ‘het veelkoppige slijm’ een beter spoornet ontwerpt dan wij?

Japanse onderzoekers stelden de proef op de som en bouwden een plattegrond van de omgeving van Tokio na. Het gele slijm lag daarin op de plek van Tokio en havervlokken vormden de omliggende steden. Tot verbazing van de onderzoekers strekte zich na ruim een dag een netwerk van slijmerige schimmeldraden uit dat zelfs iets beter in elkaar zat dan het echte Japanse spoornet – het meest uitgebreide ter wereld.

Onderzoekers in Japan wisten al eerder dat de slijmzwam op zoek naar voedsel de kortste weg uit een doolhof kan vinden. En in Engeland hebben wetenschappers een robot gebouwd met dezelfde schimmel als aansturing. Ze hebben al toekomstvoorspellingen gedaan waarin slijmerige schimmeldraden gericht medicijnen in je lichaam kunnen afgeven. Of dat ze minuscule computers besturen die met miljoenen tegelijk je huid onderhouden. Handig of een smerig idee? Lees meer op Noorderlicht.

 Bouw een kanon met een loop van ruim een kilometer lang, hang er een waterstoftank aan en je knalt zo een projectiel de ruimte in dat ruimtestations kan bevoorraden. Natuurkundige John Hunter, die eerder in dienst was van de Amerikaanse luchtmacht, zou zo’n kanon graag bouwen. Dat vertelt hij in een college voor Google Tech Talk. Het grote voordeel volgens hem: het gebruik van een kanon is vele malen goedkoper dan het gebruik van raketten voor de bevoorrading van ruimtestations.

Het is een hele kunst om de voorraad de ruimte in te slingeren. De ‘kanonskogel’ moet een snelheid van 11,2 kilometer per seconde hebben om door de zwaartekrachtvelden van de aarde heen te komen. De lange loop van het kanon, de druk van de waterstof en de draaiing van de aarde zouden daarvoor moeten zorgen. Omdat een kilometerlange kanonsloop niet echt goed hanteerbaar is, wil Hunter deze aan een platform in zee hangen. De loop zou bewogen kunnen worden in het water en zou zo in de juiste richting gedraaid kunnen worden. Mensen moet je er trouwens niet de ruimte mee in willen schieten: de kracht op het projectiel is zo groot, dat je als mens helemaal platgedrukt zou worden bij het afschieten ervan. Hunter hoopt snel investeerders te vinden voor de bouw van zijn superkanon. Geschatte kosten: 500 miljoen.

Altijd al een spaceshuttle in de tuin willen hebben? Sla dan nu je slag! NASA heeft de prijs van zijn spaceshuttles verlaagt: van 42 miljoen naar 28,8 miljoen dollar. Al eerder toonden zo'n twintig mensen of partijen belangstelling voor de shuttles, maar met de prijsverlaging moeten dat er meer worden. Op 19 februari sluit de verkoop, dus je moet er snel bij zijn.

NASA probeerde al eerder de hoofdmotoren van de shuttles te slijten aan mensen die niet weten wat ze met hun geld aan moeten, maar zonder succes. Daarom zijn de motoren nu gratis verkrijgbaar, al is 'gratis' een betrekkelijk begrip wanneer je bedenkt dat de koper wel opdraait voor de transportkosten.