Er liggen er vast meer op ontdekking te wachten, maar tot nu toe is op aarde maar één enkel quasikristal gevonden, een moleculaire structuur die regelmatig is maar zichzelf toch nooit herhaalt. Paul Steinhardt en collega’s vonden de merkwaardige mix van aluminium, koper en ijzer in 2009 in een steen die ze op hadden geraapt in het Russische Koryakgebergte. De bijzonderste steen ter wereld, zou je kunnen zeggen.

Steinhardt vermoedde meteen dat het om een meteoriet ging, maar kon collega’s daar niet van overtuigen. Nu heeft zijn team samen met dat van meteorietenexpert Glenn Macphershon, een van de sceptici, toch aangetoond dat de steen inderdaad uit de hemel is komen vallen. Hij is zo’n 4,5 miljard jaar oud.

In PNAS schrijven de onderzoekers dat het stuk rots de sporen van extreme druk en temperaturen draagt die typisch zijn voor de krachtige botsingen die in de planetoïdengordel tussen Mars en Jupiter plaatsvinden. Ook passen de zuurstofisotopen beter bij die van andere meteorieten dan van aardse stenen.

Hoe onder die omstandigheden het quasikristal kon ontstaan, is verre van duidelijk. Maar dat geldt nog meer voor plaatsen in of op de aarde. In een laboratorium lukt het alleen in een vacuümkamer waar een zorgvuldig gekozen metaalmix in gasvorm wordt gebracht en dan rustig kan neerslaan in het karakteristieke patroon van een quasikristal. Daniel Shechtman kreeg vorig jaar de Nobelprijs voor de scheikunde voor zijn toevallige ontdekking van dit proces.