Reptielen zijn koudbloedig, dus de dinosauriërs ook. Toch? Deze gedachte was in de negentiende en twintigste eeuw algemeen, maar door nieuwe ontdekkingen ontstonden er steeds meer twijfels. Dinosauriërs zaten waarschijnlijk tussen warm- en koudbloedigen in. Nu heeft Rob Eagle van de California Institute of Technology samen met zijn collega’s uit de VS en Duitsland ontdekt dat in ieder geval twee grote dinosaurussen ongeveer even warm zijn als mensen.

Tandtemperatuur
Hij kwam hierachter door de tanden van twee sauropoden te onderzoeken. 'De tanden bevatten speciale isotopen van zuur- en koolstof. De hoeveelheid isotopen heeft te maken met de warmte in de tijd dat de zuurstof en koolstof in de tanden terecht kwamen. Door de tanden te vermalen en op te lossen, ontstaat koolstofdioxide. We konden daarna de isotoop-samenstelling van het gas bekijken met behulp van massaspectrometrie,' vertelt Eagle. Het is een ingewikkelde, maar effectieve methode: de lichaamstemperatuur kan tot op twee graden nauwkeurig worden bepaald.

Er zijn wel problemen met de 'tandmethode' om de temperatuur te bepalen. De tanden hebben 150 miljoen jaar onder de grond gelegen; wie zegt dat ze daar niet warm zijn geworden en aan hun bijzondere isotopen zijn gekomen? 'Dat is inderdaad moeilijk na te gaan. Maar door eerst onder de microscoop heel goed te kijken naar de tanden, hebben we een selectie gemaakt. We begonnen met zestien tanden, van twee verschillende soorten: de Brachiosaurus en de Camarasaurus. Van die zestien hebben we uiteindelijk een selectie gemaakt van acht tanden, die weinig waren beïnvloed door hun tijd onder de grond.'

Dino's lijken op vogels
De lichaamstemperatuur van dino's is een lastig onderwerp. 'Van vliegende dino's zoals Archaeopteryx, weten we wel al iets. Omdat deze zoveel op de vogels lijken (die, zo is inmiddels bekend, direct van de dino's afstammen) is duidelijk dat zij waarschijnlijk ook ongeveer dezelfde lichaamstemperatuur hebben. Maar andere dinosauriërs, en de grote sauropoden in het bijzonder, zijn heel anders.' Er is dan ook nog heel veel onbekend over de fysiologie van de sauropoden.

Uiteindelijk bleek dat de Brachiosaurus een temperatuur van rond de 38.2 graden had, en de Camarasaurus een van ongeveer 35.7. Beide dicht bij de temperatuur van mensen en de meeste andere zoogdieren. Is dat puur toeval, of hebben dino's meer met zoogdieren te maken dan we denken? Eagle: 'Het heeft gewoon voordelen voor je stofwisseling om een lichaamstemperatuur van rond de 37 graden te hebben.' Op die tempratuur functioneren verteringsenzymen meestal goed. Vogels en mensen zitten ook dicht bij elkaar, terwijl bekend is dat die via heel verschillende evolutiepaden zijn ontstaan. 'Het is eigenlijk gewoon logisch om zo'n temperatuur te hebben, zeker als je een groot wandelend beest bent.'

Lekker in de schaduw
Het is voor het eerst dat de temperatuur van grote dino’s aan de hand van hun tanden is bepaald. Maar vertelt het ons ook nog iets meer dan alleen de temperatuur? 'Nou, voorspellingen doen over de stofwisseling komt voornamelijk neer op speculatie. Maar het betekent bijvoorbeeld dat de dieren niet, zoals krokodillen, in de zon moesten opwarmen om actief te zijn. Sterker nog, het zou best kunnen dat ze schaduw moesten opzoeken om niet oververhit te raken!' Dat zou een probleem geweest kunnen zijn voor de gigantische beesten: de bomen waren namelijk niet veel hoger dan nu. En als je twaalf meter hoog bent als dier, hoe ga je dan nog even lekker in de schaduw staan?