Oerslang at dinobaby’s

Het fossiel van de oerslang rond het gebroken ei (links) naast twee hele dino-eieren (rechts).
Zoom
Het fossiel van de oerslang rond het gebroken ei (links) naast twee hele dino-eieren (rechts).

Prehistorische ‘tijdscapsule’ werpt nieuw licht op evolutie slang.

Een internationaal onderzoeksteam heeft in India een bijzonder prehistorisch tafereel blootgelegd. De onderzoekers ontdekten een gefossiliseerd dinosaurusnest, compleet met eieren, een dinobaby… en een slang. De onbekende slang, die de naam Sanajeh indicus kreeg, toont aan dat oerslangen niet alleen eieren aten, maar ook wel levende prooi lustten.

Het nest was al in 1984 ontdekt en aan twee studies onderworpen, maar tot voor kort had niemand de botresten van de slang goed geïdentificeerd. Tot deze vondst waren er maar weinig enigszins complete fossielen van oerslangen bekend. Daardoor waren wetenschappers het oneens over of de eerste slangen, die ongeveer 98 miljoen jaar geleden verschenen, alleen eieren aten of ook levende prooi. Nu levende slangen zijn er in beide categorieën. De schedelresten van de 3,5 meter lange oerslang laat zien dat de opbouw van zijn kop lijkt op die van prooi-etende slangen. Deze slangen hebben een lange kop en kunnen tijdens het verorberen van hun prooi hun onderkaak loskoppelen van hun bovenkaak.

De wetenschappers uiten deze week in PLoS Biology hun vermoeden dat de oerslang actief nesten afstruinde op zoek naar pasgeboren dino’s. Daarnaast at hij mogelijk ook wel eens een eitje. Sanajeh lag in het nest met zijn lange lichaam om een opengebarsten ei heen gekruld. Daarnaast lagen de resten van de 0,5 meter lange dinobaby, uit de groep Sauropoda, die waarschijnlijk net uit het ei was gekropen. Dinosauriërs uit de Sauropoda-groep waren de grootste dino's en zelf vegetarisch. De dinobaby behoorde vermoedelijk tot de Titanosauria, die wel 20 meter lang konden worden.

Maar hoe is dit ‘bevroren’ tijdsbeeld ontstaan? De onderzoekers vermoeden dat de slang op het punt stond toe te happen, toen het hele nest door een zware storm werd bedolven met puin. Spijtig voor Sanajeh, maar reuze interessant voor ons.

Paul Schilperoord