Microbieel ecoloog Terry Hazen en 31 collega’s schrijven in Science dat zeewatermonsters die ze tussen 25 mei en 2 juni uit de diepe oliepluim haalden, bijna twee keer zo veel bacteriën bevatten als schoon water verderop. Het verschil kwam vrijwel uitsluitend voor rekening van één type bacterie, uit een groep die bekendstaat om zijn vermogen om olie in koud water af te breken. Dat bleken de bacteriën in potjes ook te doen. Het afbraakproces ging sneller als er Corexit-9500 aan toegevoegd was, het spul dat BP in enorme hoeveelheden bij het olielek spoot om de olie in kleine druppeltjes te verspreiden. Daar was destijds veel kritiek op, omdat dit spul zelf giftig zou zijn, maar nu lijkt het effect dus toch vooral positief te zijn geweest.

Dat er van nature olievretende bacteriën in de Golf van Mexico voorkomen, is te danken aan het feit dat hier al duizenden jaren vanzelf olie uit de zeebodem omhoog komt. Het is nu twee weken geleden dat het onderzeese lek eindelijk gedicht werd. Vorige week betoogde een groep onderzoekers dat de oliewolk onder water nauwelijks werd afgebroken, maar hun bewijs was indirect: ze zagen het zuurstofgehalte niet dalen. Volgens Hazen en zijn team hebben de bacteriën dat nauwelijks nodig bij hun werk. Bovendien zagen ze de bacteriën dus aan het werk. “We vinden nu geen olie meer aan de oppervlakte en we kunnen het in de diepte ook niet meer vinden”, aldus Hazen. Probleem opgelost? Dat valt nog te bezien, want zoals die andere onderzoekers vorige week benadrukten: de meest giftige stoffen worden het langzaamst afgebroken.

Dat de bacteriën nauwelijks zuurstof verbruiken is trouwens wel een meevaller, want zuurstofgebrek kan leiden tot vrijwel levenloze gebieden in zee. De Golf van Mexico heeft al een dead zone ter grootte van half Nederland, veroorzaakt door meststoffen die via de Mississippi de zee in stromen. Dat is nu waarschijnlijk dus weer milieuramp nummer 1 in deze regio.

Elmar Veerman