Een snavel als een bijl

- Zoom
- De schedel van onderaf gezien, van bovenaf en van opzij. Zo smal is die snavel dus. (PLoS ONE)
De uitgestorven schrikvogel Andalgalornis hakte met zijn enorme snavel waarschijnlijk op zijn prooien in, want vastbijten kon hem fataal worden.
Het is om meerdere redenen een intrigerende familie: de schrikvogels. Er hebben minstens achttien soorten bestaan, van één tot wel drie meter hoog, waarvan wordt aangenomen dat ze miljoenen jaren aan de top van de voedselketen stonden in Zuid-Amerika. Het waren vleeseters met gigantische snavels. Vermoedelijk konden ze met één hak van hun snavel de schedel van een prooidier verbrijzelen. Maar hoe bewijs je zoiets? Een internationaal samengestelde groep wetenschappers heeft de schedel van zo'n schrikvogel geanalyseerd om daar meer over te weten te komen. Ze presenteren hun resultaten in het wetenschappelijke tijdschrift PLoS ONE.
Het exemplaar van de soort Andalgalornis steulleti waarvan ze de fossiele schedel onderzochten, leefde zo'n zes miljoen jaar geleden en was ongeveer anderhalve meter hoog. Die schedel is 37 centimeter lang en bestaat vooral uit een lange, hoge maar verrassend smalle snavel. De onderzoekers maakten er een CT-scan van en konden vervolgens in een computermodel de krachten berekenen waaraan de schedel bloot zou staan bij allerlei bewegingen. Ze ontdekten dat de snavel voorwaarts enorme krachten kon weerstaan, maar bij zijwaartse spanning snel zou breken. Met andere woorden: bijten zou niet slim zijn, maar hakken gaat prima met zo'n bijlachtige snavel. Zeker als je, zoals deze vogel, beschikt over enorme klauwen om je prooi daarbij vast te houden.
Elmar Veerman