Dat blijkt uit een grootschalig Rotterdams onderzoek naar slaap en slaapbeleving van oudere mensen. 956 deelnemers, allen tussen de 59 en 97 jaar oud, hielden zes dagen lang een slaapdagboek bij. Ook kregen ze een speciaal horloge dat precies kon registreren wanneer ze sliepen, hoeveel, en hoe diep.

De resultaten zijn vandaag in het blad Sleep. Mannen bleken op slaapgebied weinig zelfkennis te hebben. Ze sliepen gemiddeld 6 uur en 24 minuten, terwijl ze dachten dat ze 7 uur sliepen. Vrouwen konden het accurater inschatten: ze sliepen gemiddeld 6 uur en 39 minuten terwijl ze dachten dat ze 6 uur en 47 minuten sliepen.

De vrouwen sliepen dus langer dan de mannen, terwijl ze in hun slaapdagboeken aangaven dat ze veel lagen te woelen: ze sliepen slecht in, ze sliepen minder diep en ook niet lang. Zeuren ze meer over hun slaap? Nee, zeggen de onderzoekers, ze schatten het realischer in. Bovendien hebben ze meer behoefte aan slaap.

Meestal wordt slaaponderzoek gedaan op basis van hersensignalen. De proefpersoon moet naar een lab komen en met een badmuts met elektroden op een plastic matrasje slapen. Maar dat is duur en vervelend. En zeker niet uitvoerbaar bij een groep van 956 mensen.

Het horloge in dit onderzoek registreerde de bewegingen van de proefpersoon: als iemand slaapt, beweegt hij niet meer. Het horloge registreerde wanneer de proefpersoon zich tien minuten niet meer had verroerd. Dit nadat deze op het horloge een knopje had ingedrukt dat hij ging proberen te slapen.

Het onderzoek werd verricht onder ouderen omdat in deze groep relatief veel slaapproblemen bestaan. Slecht slapen hangt ook samen met depressie, iets wat bij vrouwen vaker voorkomt. Ook liggen vrouwen vaker wakker omdat ze liggen te piekeren.

Een andere slaapverstoorder is het gebruik van alcohol. En dat is bij mannen hoger. In dit onderzoek, zo bleek uit de slaapdagboeken, dronken de mannen twee keer zo veel als de vrouwen. Mannen en vrouwen woelen allebei, maar om andere redenen.
 
Susanne Linssen

Julia F. van den Berg, Henk M.E. Miedema, Joke H.M. Tulen, Albert Hofman, Arie Knuistingh Neven en Henning Tiemeier. Sex Differences in Subjective and Actigraphic Sleep Measures: A Population-Based Study of Elderly Persons.  In Sleep, 1 oktober, 2009.