De kredietcrisis levert een hoop stress op. Beurshandelaren die normaal alles onder controle hebben en afgewogen beslissingen nemen, moeten ineens onder druk keuzes maken die enorme gevolgen hebben. Stress viert hoogtij. Nu blijkt dat stress het vermogen om te kiezen sterk nadelig beïnvloedt, althans bij ratten. Lauren Jones en Jeansok Kim van de Universiteit van Washington kwamen erachter dat ratten na een serie stroomschokken flinke problemen kregen met het maken van een simpele keuze. Zelfs drie dagen na de stress waren de gevolgen nog duidelijk zichtbaar. Voordat de ratten werden blootgesteld aan stress waren ze getraind in een 8-vormig doolhof. Ze werden in het midden van de 8 neergezet. Vanaf die plek konden ze een helft naar keuze inlopen. In beide helften was een gelijke beloning te vinden. De ratten waren hier snel achter en liepen zo’n 40 rondjes door beide helften in een half uur. De ratten hebben wel wat te lijden gehad. Naast de stroomschokken, die in de staart werden toegediend, hadden Jones en Kim een beloningssysteem van water bedacht. Hiervoor moesten ze de arme beesten eerst zo dorstig laten worden, dat een paar druppels al een beloning waren. De dag na het stress-uur werden de ratten weer in het doolhof gezet. Maar nu was er in één helft drie keer zoveel water te krijgen als in de andere. De controlegroep van stressloze ratten had dit snel door en liep na drie dagen gemiddeld 35 van de 40 keer naar de grootste beloning. De gestresste beesten hadden het een stuk moeilijker met deze simpele keuze. Na drie dagen gingen ze maar 23 van de 40 keer naar de grotere hoeveelheid water. Ook na zes dagen waren ze nog niet op het niveau van hun ontspannen soortgenoten. Stress heeft dus flinke invloed op het leergedrag van de rat. Er was ook nog een derde groep ratten. Deze kreeg een stof, muscimol, die de amandelkern in de hersenen uitschakelt. In deze kern uiten emoties als angst en stress zich. Bij mensen is bekend dat psychopaten een zeer passieve amandelkern hebben. Deze uitknop bleek erg goed te werken. De ratten hadden geen last van de gevolgen van stress en gedroegen zich alsof ze de staartschokken nooit gehad hadden. Als stress bij ratten al zulke gevolgen heeft voor een simpele keuze, wat zijn de gevolgen bij mensen dan wel niet? Wellicht is het een idee om ontspannende massages op de beurs aan te bieden. Of moet iedere beurshandelaar een psychopaat worden en zijn amandelkern laten uitschakelen? Johan Schaeffer