Op de nieuwswebsite van het wetenschappelijke tijdschrift Nature is een filmpje te vinden van de encounter. Te zien zijn meerdere potvissen, die verticaal in het water hangen. Alleen de neuzen steken boven het oppervlak uit. “Het was eigenlijk best eng”, vertelde één van de onderzoekers van de Universiteit van St. Andrew’s, Luke Rendell tegen de journalist van Nature News. Met zijn collega’s was hij onderwatergeluiden aan het opnemen. “Toen ik de situatie zag, besloot ik dat het het beste was om maar weer om te draaien, in plaats van op de walvissen af te gaan en ze wakker te maken.” De boot was namelijk klein – en wie weet hoe een plots wakker geschudde potvis reageert. Uit een eerdere studie met zendertjes bleek al dat de potvissen opvallend veel tijd van de dag – 7 procent – schijnbaar inactief hangend in ondiep water doorbrachten. De onderzoekers snapten daar niks van, maar nu blijkt dus dat de dieren waarschijnlijk simpelweg sliepen. Eerder waren walvissen en dolfijnen alleen half slapend waargenomen. Ze lieten maar één hersenhelft per keer rusten en hielden altijd een oog open, zodat ze toch enigszins alert bleven. Van alertheid was bij de potvissen echter geen sprake. Ze reageerden pas toen de boot met Britse biologen ze per ongeluk schampte. Desalniettemin slapen potvissen nog steeds niet wat je noemt veel. Als die 7 procent klopt, dat wil zeggen dat de dieren 7 procent van de tijd ook echt slapen, is de potvis het kortst slapende zoogdier. De huidige recordhouder is de giraffe, die 8 procent van de tijd pit. Remy van den Brand