John-Dylan Haynes en zijn collega's gaven proefpersonen de opdracht om op zelfgekozen momenten met hun wijsvinger op een knop te drukken. De linker of de rechter, dat mochten ze helemaal zelf bepalen. Daarbij lagen ze in een MRI-scanner, die heel nauwkeurig de doorbloeding van de hersenen in kaart bracht, en daarmee de hersenactiviteit. Elke keer dat ze gedrukt hadden moesten ze aangeven welke letter ze op een beeldscherm zagen op het moment dat ze dat besluit namen. Maar de werkelijke beslissing was vaak al eerder gevallen, bleek na zorgvuldige analyse van de hersenbeelden. Twee gebieden in de hersenschors vertoonden vanaf acht seconden voor het besluit al herkenbare activiteit. Niet bij iedereen, maar vaak genoeg om niet toevallig te kunnen zijn. Conclusie: al meerdere seconden voor de proefpersoon meent te besluiten op welke knop hij gaat drukken, is die beslissing al genomen. Dus hoezo vrije wil? Elmar Veerman