De bezorgdheid om klimaatverandering is wereldwijd snel toegenomen, de laatste jaren. De uitstoot van CO2 helaas ook. Een extra probleem is, dat een groeiend deel daarvan in de atmosfeer blijft hangen. Dat becijfert een groep onderzoekers uit diverse landen in het wetenschappelijke tijdschrift Proceedings of the National Academy of Sciences. In de afgelopen zes jaar steeg de wereldwijde uitstoot van CO2 met 3,3 procent per jaar, veel meer dan de 1,3 procent in de tien jaar daarvoor. Meer ook dan in de somberste scenario's van het internationale klimaatpanel IPCC. Voor het eerst sinds 1970 groeide de uitstoot zelfs sneller dan de economie. Dat komt vooral doordat er steeds meer steenkool verstookt wordt in elektriciteitscentrales. Daarbij ontstaat per kilowattuur bijna twee keer zo veel CO2 als bij de verbranding van aardgas of olie. We produceerden met z’n allen vorig jaar bijna tien miljard ton CO2 en de natuur borg daarvan ruim de helft op in water en grond. Maar het is misleidend om naar een enkel jaar te kijken, want de natuurlijke koolstofopslag aan land kan flink schommelen, laten de onderzoekers zien. Er zijn zelfs jaren dat er netto CO2 uit de bodem ontwijkt. Gemiddeld legde het land tussen 2000 en 2006 rond de 2,8 miljard ton koolstof per jaar vast, ongeveer evenveel als in de jaren negentig. De oceaan is voorspelbaarder, want die neemt ieder jaar meer dan twee miljard ton op. Tussen 1970 en 2000 steeg de CO2-opname van de wereldzeeën, laten de cijfers in het PNAS-artikel zien. Tegen de verwachting in ging hij de laatste zes jaar niet verder omhoog. Slecht nieuws dus. En misschien is het nog erger. In een artikel dat in het novembernummer zal verschijnen van het Journal of Geophysical Research, laten Ute Schuster en Andrew Watson (universiteit van East Anglia, GB) zien dat het noorden van de Atlantische Oceaan tussen 2001 en 2005 veel minder CO2 is gaan opnemen. Dat hebben ze vastgesteld met meetapparatuur op vrachtschepen die voortdurend heen en weer voeren tussen Engeland en het Caribisch gebied. Eerder dit jaar schreven andere onderzoekers in Science dat de zuidelijke oceanen in de afgelopen 25 jaar hooguit evenveel, maar waarschijnlijk minder CO2 zijn gaan opnemen dan daarvoor. Als de zeeën zo doorgaan, moeten de klimaatvoorspellingen van het IPCC een flink stuk naar de sombere kant worden bijgesteld. Daarin wordt er namelijk van uit gegaan dat de helft van het broeikasgas uit de lucht blijft verdwijnen. Dat is niet langer zo. Sterker nog: álle CO2 die bovenop de huidige emissies wordt uitgestoten, blijft in de lucht en draagt bij aan de opwarming van de aarde. En als het humeur van de zee verslechtert, misschien zelfs nog meer. Leuker kunnen we het niet maken. Elmar Veerman Josep Canadell e.a.: ‘Contributions to accelerating atmospheric CO2 growth from economic activity, carbon intensity, and efficiency of natural sinks’, PNAS Early Edition, oktober 2007 Ute Schuster en Andrew Watson: ‘A variable and decreasing sink for atmospheric CO2 in the North Atlantic’, Journal of Geophysical Research, November 2007