Het rondwormpje C. elegans, een schamele millimeter in lengte, is een van de favoriete proefdieren van biologen en genetici. Het diertje plant zich, met telkens 300 nakomelingen, bijzonder snel voort, alle genen ervan zijn in kaart gebracht, en de ruwweg duizend cellen maken het voor de onderzoekers lekker overzichtelijk. Ook in het onderzoek naar veroudering is een sterrol weggelegd voor deze nederige nematode. Linda Buck en collega’s van het Fred Hutchinson Cancer Research Center in Seattle publiceren deze week de resultaten van een grootschalig onderzoek naar de invloed van meer dan 80.000 chemische stoffen op de levensduur van C. elegans. Na vijf jaar monikkenwerk op de vierkante millimeter ontdekten de onderzoekers dat de stof mianserine – het werkzame bestanddeel uit het antidepressivum Tolvon – de levensduur van de wormpjes met een week verlengde. Normaal gesproken leeft zo’n diertje een week of drie, dus die extra week komt ruwweg overeen met 25 extra jaren in een mensenleven. Het opmerkelijke effect van mianserine heeft vermoedelijk weinig te maken met de antidepressieve werking ervan, maar met de invloed van de stof op twee hongermoleculen, schrijven de onderzoekers deze week in het vakblad Nature. Mianserine lijkt in het brein het effect na te bootsen van extreme versterving ofwel caloric restriction: een beproefde methode om wormpjes, met een minimale hoeveelheid calorieën, langer te laten leven. Met één opmerkelijk verschil: de wormpjes die mianserine toegediend kregen, konden eten wat ze wilden. Wel de lusten dus (langer leven), maar niet de lasten (extreem weinig eten). Buck en collega’s hebben nog honderd andere chemische stoffen op hun lijstje staan die potentieel levensverlengend werken bij het rondwormpje C. elegans. [JdV]