Het staaltje Star Wars op kosmisch niveau speelt zich af op 1,4 miljard lichtjaar van de aarde, in het dubbelstelsel 3C321. Dat bestaat uit twee melkwegstelsels die, op een afstand van 20.000 lichtjaar, om elkaar heen draaien. Beide melkwegstelsels hebben in hun kern een supermassief zwart gat, zoals ook onze eigen Melkweg er eentje in zijn binnenste huisvest. Uit het grootste melkwegstelsel is een Star Wars-achtige 'jet' van hoogenergetische deeltjes tevoorschijn gekomen die precies langs het naburige stelsel schampte. Dat ontdekten astronomen op plaatjes die zijn gemaakt met onder meer de Hubble telescoop en de Chandra röntgensatelliet. Zwarte gaten spugen wel vaker zulke megajets uit, maar meestal schieten die in de grotendeels lege kosmos. Dit keer heeft de bundel doel getroffen. Over de schade die het kosmische lichtzwaard ter plekke heeft aangericht kan alleen maar worden gespeculeerd. Als de aarde zich in het pad van de jet had bevonden, zou de beschermende ozonlaag zijn weggebrand, met alle schadelijke gevolgen van dien voor het leven op onze planeet. Maar zo'n jet hoeft niet alleen maar rampspoed en vernietiging met zich mee te brengen, speculeren onderzoekers. Het zou ook kunnen dat de geweldige toestroom van energie letterlijk nieuw leven in de brouwerij brengt. Daaruit kunnen immers weer nieuwe sterren en planeten ontstaan. [JdV]