Kernfusie terug op tafel

Rusi Taleyarkhan, momenteel verbonden aan Purdue Universiteit, met de opstelling waarin naar zijn zeggen kernfusie optreedt.
Zoom
Rusi Taleyarkhan, momenteel verbonden aan Purdue Universiteit, met de opstelling waarin naar zijn zeggen kernfusie optreedt.

Een Amerikaanse natuurkundige beweert nieuw bewijsmateriaal te hebben voor het optreden van kernfusie in een bekerglas. De critici zijn sceptisch.

Rusi Taleyarkhan publiceerde in 2002 voor het eerst over zijn zogeheten belletjesfusie. Met geluidgolven liet hij gasbelletjes in vloeibare aceton imploderen. Daarbij ontstaat het lichtflitsje waar het proces naar is vernoemd - sonoluminescentie - en komt hitte vrij. In de inklappende gasbelletjes zouden temperaturen ontstaan van zo'n 15.000 graden Celsius, voldoende om, volgens sommigen, kernfusie te laten optreden. Vier jaar geleden beweerde Taleyarkhan de karakteristieke neutronen te hebben gezien die bij zo'n fusieproces ontstaan. Probleem was echter dat Taleyarkhan ook neutronen gebruikte om de gasbelletjes te máken. En volgens critici zou hij die neutronen hebben aangezien voor neutronen die ontstaan bij kernfusie. Nature maakt op haar website nu melding van een vervolgexperiment van Taleyarkhan, wat overigens nog gepubliceerd moet worden. Daarbij worden de gasbelletjes niet met neutronen 'gevoerd', maar met alfadeeltjes. Dat zijn deeltjes die ontstaan bij het verval van uranium, een van de ingredienten in de experimenteervloeistof. De neutronen die nu vrijkomen bij het experiment, kunnen dus alleen maar afkomstig zijn van kernfusie in het bekerglas, stelt Taleyarkhan. Op haar website laat Nature ook twee critici aan het woord, natuurkundigen die vier jaar geleden probeerden de experimenten van Taleyarkhan (vergeefs) te herhalen. Seth Putterman en Ken Suslick zijn niet overtuigd door de nieuwe resultaten. Bovendien zijn ze licht ontstemd omdat het tijdschrift Physical Review Letters, dat binnenkort het onderzoeksartikel van Taleyarkhan publiceert, niet bij hen te rade is gegaan alvorens tot publicatie over te gaan. Vooralsnog is belletjesfusie overigens onbruikbaar als energiebron. Er moet nog steeds meer energie ingestopt worden dan eruit komt. Bovendien lukt het experiment niet altijd. Soms treedt er wel fusie op, en soms niet. De onderzoekers hebben geen idee hoe dat komt.